1736 senesinde İran’da Nadiriye Devleti’ni kurmuş olan Nadir Şah, ilk iş olarak Mogan’da bir kurultay toplamış ve İran’ın önde gelenlerinden devlet başkanlığı için biat almıştır. Bilahare Osmanlı Devleti ile barış yaparak ülkesinin geleceğini sağlama almayı amaçlamıştır. Nadir Şah bu esnada İran ülkesini topyekûn Ehl-i Sünnet Mezhebi’ne kazandırmış olması karşılığında Osmanlı Devleti’nden bir jest beklemekteydi. O jest ise, mensubu bulundukları Caferiye Mezhebinin Osmanlı Devleti’nce beşinci mezhep olarak Ehl-i Sünnet’e dahil edilmesi ve Harem-i Şerif’te bu mezhep için bir rükün tahsis edilmesiydi. İran tarafı bu konuda oldukça ısrarlıydı. Nadir Şah’ın, Ehl-i Sünnet’e dahil olma fikrindeki bir diğer saik de doğuda büyük bir tehdit unsuru olan Afganlılarla iyi geçinme çabasıdır. Osmanlı Devleti, bağlı bulunduğu Hanefi Mezhebi’nden kaynaklanan fıkhî zorunlulukları gerekçe göstererek Nadir Şah’ın birbiriyle bağlantılı bu iki talebini kabul etmemiştir. Ancak süreç içerisinde Nadir Şah’a ve ricaline gönderilen mektuplarda oldukça dikkatli ve yumuşak bir üslup kullanıldığı fark edilmektedir.

3 Numaralı Nâme-i Hümâyûn Defteri’nde derlenmiş olan toplam 71 adet yazış- ma, ağırlıklı olarak Nadir Şah dönemini ihtiva etmekteyse de Alikuli Han’ın kısa süren saltanat naipliği dönemine ait yazışmalar da mevcuttur. Defterin son iki hükmü ise Afgan Ahmed Şah’tan III.Mustafa’ya gelen ve cevaben mezkûr şâha gönderilen namelerdir

ali kaya

Share
Published by
ali kaya

Recent Posts

Türk Yılı 1928

Türk Yurdu'ndan sonra Türk Ocağının en önemli neşriyatı olan "Türk Yılı 1928" 1928'de İstanbul'da Yeni…

1 yıl ago

Kaşgar Tarihi : Bais-ı Hayret Ahval-i Garibesi

Metin eski harfli Türkçedir. Nadir eserdir. Anahtar kelimeler: Kaşgar, Doğu Türkistan, Şarki Türkistan, Nadir Eserler, Çin,…

1 yıl ago

Amerika’nın Rüyası

Akif bunalınca isyan seviyesine varmış; “Yâ Râb, bu uğursuz gecenin yok mu sabâhı? Mahşerde mi…

2 yıl ago

Yeni Kitap: Asya’da Kılık Değiştirerek Yolculuk

Asya’da Kılık Değiştirerek Yolculuk Bir İngiliz Subayının Anadolu, İran ve Hindistan Hatıraları Asya’da Kılık Değiştirerek…

2 yıl ago

Türk Mitolojisinde Alageyik

Türk, Altay ve Moğol mitolojilerinde Kutsal Geyik. Değişik Türk lehçe ve şivelerinde Alageyik (Alakeyik, Alakiyik)…

3 yıl ago

Doç. Dr. İlham Tohti ve Nobel Barış Ödülü

8 Ocak pazartesi 2024, Uygurlar ile Çinliler arasındaki ayrılıkların ancak barış yoluyla çözülmesi gerektiğini savunmasına…

3 yıl ago